Hồ sơ quan trắc môi trường lao động theo NĐ 39 và 44/2016/NĐ-CP
Nhiều doanh nghiệp vẫn chưa phân biệt rõ ràng các yêu cầu pháp lý về quan trắc môi trường lao động, dẫn đến rủi ro thiếu sót hồ sơ hoặc bị xử phạt hành chính khi thanh tra.
Doanh nghiệp cần lập hồ sơ quan trắc môi trường lao động theo các quy định của Luật An toàn vệ sinh lao động, Nghị định 44/2016/NĐ-CP và Nghị định 39/2016/NĐ-CP, bao gồm việc đo lường, phân tích các yếu tố có hại trong môi trường làm việc và lập báo cáo định kỳ. Điều này giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật, tránh bị xử phạt, đánh giá rủi ro, cải thiện điều kiện làm việc, bảo vệ sức khỏe người lao động và phòng ngừa các bệnh nghề nghiệp.
Hiểu rõ về hồ sơ quan trắc môi trường lao động
Thuật ngữ “hồ sơ quan trắc môi trường lao động” thường gây nhầm lẫn cho doanh nghiệp. Trên thực tế, đây là một bộ tài liệu quản lý sức khỏe lao động toàn diện, bao gồm hai thành phần chính: Hồ sơ Vệ sinh Lao động (hồ sơ gốc, lập lần đầu) và Báo cáo Kết quả Quan trắc Môi trường Lao động (hồ sơ thực hiện hằng năm).
Việc phân biệt rõ hai loại hồ sơ này là rất quan trọng để doanh nghiệp thực hiện đúng và đủ nghĩa vụ pháp lý của mình theo quy định của Luật An toàn, vệ sinh lao động.
Hồ sơ Vệ sinh Lao động (Hồ sơ Gốc)
Hồ sơ Vệ sinh Lao động (HSVSLĐ) là tài liệu pháp lý nền tảng, được xem là “hồ sơ gốc” về quản lý sức khỏe lao động tại cơ sở.
Hồ sơ này phải được lập lần đầu tiên ngay khi cơ sở sản xuất, kinh doanh bắt đầu đi vào hoạt động. Sau đó, hồ sơ gốc này phải được cập nhật, bổ sung mỗi khi có sự thay đổi lớn về quy trình công nghệ, máy móc, thiết bị, hoặc hóa chất sử dụng có khả năng phát sinh các yếu tố nguy hại mới.
Hồ sơ này bao gồm:
- Thông tin chung về cơ sở lao động.
- Thống kê chi tiết các yếu tố có hại (vật lý, hóa học, sinh học, ergonomics…).
- Số lượng người lao động tiếp xúc với các yếu tố có hại.
- Các biện pháp kỹ thuật, y tế đang áp dụng để bảo vệ người lao động.
Báo cáo Kết quả Quan trắc (Hồ sơ Hằng năm)

Báo cáo Kết quả Quan trắc Môi trường Lao động chính là hồ sơ thực thi định kỳ, được lập hằng năm. Đây là kết quả của hoạt động đo đạc, phân tích các yếu tố môi trường lao động (theo kế hoạch đã đề ra trong Hồ sơ Vệ sinh Lao động gốc) và phải được thực hiện tối thiểu 01 lần/năm.
Báo cáo hằng năm phải được lập theo Mẫu số 04 tại Phụ lục III của Nghị định 44/2016/NĐ-CP và nộp cho cơ quan quản lý nhà nước (Sở Y tế) trước ngày 31 tháng 12 hằng năm.
Hồ sơ này bao gồm:
- Biên bản lấy mẫu tại hiện trường.
- Kết quả phân tích các chỉ tiêu (lập theo Mẫu số 04, Phụ lục III, Nghị định 44/2016/NĐ-CP).
- Bảng so sánh kết quả đo với các Quy chuẩn Việt Nam (QCVN) hiện hành.
- Kết luận (Đạt/Không đạt) và các khuyến nghị cải thiện (nếu có).

Tại sao doanh nghiệp bắt buộc phải lập hồ sơ quan trắc môi trường lao động?
Việc lập hồ sơ quan trắc môi trường lao động không phải là một lựa chọn, mà là trách nhiệm pháp lý bắt buộc đối với mọi người sử dụng lao động tại doanh nghiệp và cơ sở sản xuất kinh doanh.
Mục đích của việc lập hồ sơ quan trắc là gì?
Việc lập hồ sơ quan trắc không chỉ để đối phó với thanh tra, mà còn phục vụ nhiều mục đích quan trọng trong quản trị doanh nghiệp và bảo vệ con người:
- Tuân thủ pháp luật: Đáp ứng yêu cầu bắt buộc của Luật ATVSLĐ, Nghị định 44/2016/NĐ-CP và Nghị định 39/2016/NĐ-CP. Doanh nghiệp cần lưu ý, hồ sơ này là về an toàn lao động (thuộc Bộ Y tế) và hoàn toàn khác biệt với các thủ tục về môi trường chung như xin giấy phép môi trường (thuộc Bộ TNMT).
- Kiểm soát rủi ro: Phát hiện, định lượng và đánh giá các yếu tố nguy hại (vật lý, hóa học, sinh học, vi khí hậu, Ergonomics) đang tồn tại trong môi trường làm việc.
- Bảo vệ sức khỏe người lao động: Cung cấp dữ liệu khoa học chính xác để xác định các khu vực có nguy cơ cao, từ đó tổ chức khám phát hiện bệnh nghề nghiệp và bố trí công việc phù hợp.
- Cơ sở để cải thiện điều kiện làm việc: Dựa trên kết quả đo đạc vượt ngưỡng, doanh nghiệp có cơ sở để đầu tư các giải pháp kỹ thuật (như hệ thống thông gió, giải pháp cách âm, che chắn máy móc).
- Nâng cao nhận thức: Xây dựng văn hóa an toàn, giúp người lao động và người sử dụng lao động nhận thức rõ về các mối nguy tại nơi làm việc.
Các đối tượng cần lập hồ sơ quan trắc môi trường
Để làm rõ câu hỏi đo kiểm môi trường làm việc doanh nghiệp nào phải làm, quy định nêu rõ tất cả các cơ sở sản xuất, kinh doanh có sử dụng người lao động, không phân biệt quy mô, ngành nghề, miễn là có phát sinh các yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe người lao động, đều phải thực hiện quan trắc.
Các đối tượng phổ biến bao gồm:
- Các nhà máy, xưởng sản xuất, khu công nghiệp (cơ khí, dệt may, hóa chất, điện tử, thực phẩm…).
- Các công trường xây dựng.
- Các cơ sở y tế (bệnh viện, phòng khám, phòng xét nghiệm – có yếu tố vi sinh, phóng xạ).
- Các cơ sở dịch vụ (nhà hàng, khách sạn, trung tâm thương mại – có yếu tố vi khí hậu, tiếng ồn).
- Các khu văn phòng làm việc (dù không sản xuất nhưng vẫn có các yếu tố như ánh sáng, vi khí hậu, bức xạ điện từ từ thiết bị).
Nội dung của báo cáo quan trắc môi trường
Một Báo cáo Kết quả Quan trắc Môi trường Lao động hằng năm hoàn chỉnh, đúng chuẩn pháp lý phải tuân thủ theo mẫu báo cáo quan trắc môi trường lao động ban hành kèm Phụ lục III, NĐ 44/2016/NĐ-CP phải bao gồm các nội dung chính sau:
- Thông tin chung về cơ sở sử dụng lao động (tên, địa chỉ, ngành nghề, quy mô lao động).
- Thông tin pháp lý của tổ chức thực hiện quan trắc (đơn vị phải có đủ điều kiện và năng lực theo quy định của Bộ Y tế).
- Kế hoạch quan trắc đã được thống nhất: bao gồm số lượng mẫu, vị trí lấy mẫu, thời gian thực hiện.
- Kết quả đo đạc chi tiết của từng chỉ tiêu tại từng vị trí.
- Bảng tổng hợp kết quả, trong đó phải so sánh rõ ràng với các Quy chuẩn kỹ thuật (QCVN) hoặc Tiêu chuẩn (TCVN) cho phép.
- Đánh giá chung về môi trường làm việc, chỉ rõ các yếu tố đạt và các yếu tố không đạt (vượt ngưỡng).
- Các biện pháp can thiệp, cải thiện điều kiện làm việc mà cơ sở đã thực hiện (nếu có).
- Kiến nghị các giải pháp khắc phục và cam kết của cơ sở trong kỳ tiếp theo.
Giải pháp lập hồ sơ quan trắc môi trường lao động toàn diện tại GPAT Nam Việt
GPAT Nam Việt cung cấp dịch vụ quan trắc môi trường lao động trọn gói, chuyên nghiệp, giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật một cách dễ dàng và hiệu quả nhất, như lời hứa “An toàn từ gốc – Vững tâm mỗi ngày” từ những ngày đầu thành lập.
Hồ sơ QTMTLĐ đầy đủ chúng tôi cung cấp bao gồm những gì?
Khi sử dụng dịch vụ trọn gói tại GPAT Nam Việt, doanh nghiệp sẽ nhận được một bộ hồ sơ pháp lý hoàn chỉnh, sẵn sàng cho mọi cuộc thanh tra:
- Hồ sơ Vệ sinh Lao động (Hồ sơ gốc):
- Chúng tôi thực hiện lập mới cho các doanh nghiệp mới thành lập.
- Chúng tôi rà soát, kiểm tra và cập nhật lại hồ sơ gốc cho các doanh nghiệp đã hoạt động lâu năm nhưng hồ sơ bị thất lạc hoặc chưa chuẩn xác theo quy trình sản xuất hiện tại.
- Biên bản đo đạc hiện trường: Ghi nhận thực tế, minh bạch về thời gian, vị trí, người thực hiện đo.
- Báo cáo Kết quả Quan trắc (Hồ sơ hằng năm):
- Đầy đủ các chỉ tiêu đã thống nhất, đảm bảo đo đúng, đo đủ.
- Mẫu được phân tích tại phòng thí nghiệm đạt chuẩn ISO/IEC 17025 (VILAS) và thuộc danh sách đơn vị đủ điều kiện quan trắc môi trường lao động do Bộ Y tế công bố.
- So sánh chi tiết với các quy chuẩn Việt Nam mới nhất.
- Hồ sơ được ký và đóng dấu pháp lý đầy đủ.
- Tư vấn sau quan trắc: Chúng tôi sẽ giải trình chi tiết các kết quả trong báo cáo. Trong trường hợp có chỉ tiêu vượt ngưỡng, chúng tôi sẽ đề xuất các biện pháp cải thiện kỹ thuật khả thi và phù hợp với ngân sách.
- Hỗ trợ pháp lý: Hướng dẫn doanh nghiệp quy trình nộp báo cáo cho Sở Y tế và hỗ trợ giải trình khi cần thiết.
Quy trình 6 bước thực hiện dịch vụ quan trắc môi trường lao động
GPAT Nam Việt triển khai quy trình quan trắc môi trường lao động minh bạch, khép kín từ khâu khảo sát đến bàn giao hồ sơ pháp lý. Quy trình tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Nghị định 44/2016/NĐ-CP, giúp tối ưu hóa thời gian và đảm bảo độ chính xác tuyệt đối cho kết quả đo kiểm.
Bước 1: Tiếp nhận thông tin, Khảo sát và Báo giá
Chúng tôi tiếp nhận yêu cầu và thu thập dữ liệu về quy trình công nghệ, nguyên vật liệu và danh mục máy móc. Đội ngũ chuyên gia sẽ tiến hành khảo sát thực tế tại nhà xưởng để nhận diện nguồn phát sinh yếu tố có hại và xác định vị trí cần đo kiểm (tránh đo thừa hoặc đo thiếu). Dựa trên khảo sát, GPAT Nam Việt gửi báo giá chi tiết, tối ưu chi phí cho doanh nghiệp.
Bước 2: Thống nhất và Ký hợp đồng dịch vụ
Sau khi thống nhất phương án kỹ thuật và chi phí, hai bên tiến hành ký kết hợp đồng dịch vụ pháp lý. Hợp đồng quy định rõ phạm vi công việc (SOW), cam kết bảo mật thông tin và thời gian thực hiện (Timeline). Chúng tôi chủ động phối hợp với bộ phận sản xuất để sắp xếp lịch đo đạc không gây gián đoạn dây chuyền hoạt động của doanh nghiệp.
Bước 3: Tiến hành đo kiểm và lấy mẫu tại hiện trường
Đội ngũ Quan trắc viên được cấp chứng chỉ hành nghề sẽ trực tiếp xuống hiện trường cùng hệ thống thiết bị đo lường hiện đại đã được hiệu chuẩn theo quy định. Quá trình lấy mẫu tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kiểm soát chất lượng (QA/QC) và các Phương pháp tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN), đảm bảo mẫu đại diện chính xác cho điều kiện làm việc thực tế của người lao động.
Bước 4: Phân tích mẫu tại phòng thí nghiệm (VILAS)
Các mẫu thô (bụi, hơi khí độc, dung môi…) được bảo quản lạnh và niêm phong theo chuỗi hành trình (Chain of Custody) về phòng thí nghiệm. Tại đây, mẫu được phân tích bởi hệ thống máy móc đạt chuẩn ISO/IEC 17025 (VILAS). Kết quả phân tích được đối chiếu trực tiếp với Giới hạn tiếp xúc cho phép theo các QCVN hiện hành của Bộ Y tế.
Bước 5: Hoàn thiện Hồ sơ, Trả kết quả và Kiến nghị giải pháp
GPAT Nam Việt tổng hợp dữ liệu và lập Báo cáo kết quả quan trắc môi trường lao động (theo Mẫu 04 – Phụ lục III, NĐ 44). Trong vòng 15 ngày làm việc, chúng tôi bàn giao bộ hồ sơ pháp lý hoàn chỉnh (bản cứng có dấu đỏ và bản mềm). Đặc biệt, báo cáo sẽ đi kèm các kiến nghị và giải pháp kỹ thuật khả thi để khắc phục các vị trí chưa đạt chuẩn, giúp doanh nghiệp cải thiện điều kiện làm việc và tránh rủi ro bị xử phạt.
Các chỉ tiêu đo lường chính
Tùy thuộc vào đặc thù ngành nghề sản xuất và các yếu tố nguy cơ tại nhà xưởng, GPAT Nam Việt sẽ tư vấn đo lường các chỉ tiêu phù hợp, đảm bảo bao quát hết các rủi ro. Các nhóm chỉ tiêu chính bao gồm:
- Nhóm vi khí hậu: Nhiệt độ, Độ ẩm, Tốc độ gió, Bức xạ nhiệt.
- Nhóm vật lý: Cường độ ánh sáng (độ rọi), Tiếng ồn (độ ồn chung và ồn theo dải tần), Độ rung (rung toàn thân và rung cục bộ).
- Nhóm bụi: Bụi toàn phần, Bụi hô hấp, Bụi mịn (PM10, PM2.5), Bụi Silic tự do (đối với ngành vật liệu xây dựng, gốm sứ…).
- Nhóm hóa chất: Hơi các khí độc vô cơ (như CO, SO2, NOx, Cl2…), hơi dung môi hữu cơ (như Toluen, Xylen, Benzen, Aceton…), hơi kim loại nặng (Chì, Thủy ngân, Asen…).
- Nhóm vi sinh: (Áp dụng cho ngành y tế, thực phẩm, dịch vụ) Tổng số vi khuẩn, nấm mốc trong không khí.
- Đánh giá Ergonomics: Đánh giá tâm sinh lý lao động và gánh nặng thể lực, tư thế lao động.
Tại sao doanh nghiệp tin chọn GPAT Nam Việt cho lập hồ sơ quan trắc môi trường lao động?
Việc lựa chọn một đối tác quan trắc môi trường lao động tại nơi làm việc không chỉ là tìm đơn vị có giá rẻ, mà là tìm một đơn vị có đủ năng lực pháp lý và chuyên môn để bảo vệ doanh nghiệp trước pháp luật.
GPAT Nam Việt tự hào là đơn vị được hàng ngàn doanh nghiệp tin tưởng, bởi chúng tôi cam kết mang lại giá trị thực sự thông qua năng lực vượt trội.
Năng lực pháp lý ĐẦY ĐỦ và Minh bạch
GPAT Nam Việt tự hào là đối tác tin cậy, mang đến các giải pháp toàn diện về quan trắc môi trường lao động. Chúng tôi là đơn vị truyền thông và tiếp nhận đăng ký chính thức cho Công ty TNHH Huấn Luyện An Toàn & Quan Trắc Môi Trường Nam Việt.
Khi làm việc với chúng tôi, quý khách hàng đang lựa chọn dịch vụ từ một đơn vị uy tín hàng đầu, đã được Sở LĐ-TB&XH TP.HCM cấp phép (Số 95/2020/GCN) và có đủ điều kiện hoạt động trên toàn quốc.
Chúng tôi có đầy đủ tư cách pháp nhân và năng lực chuyên môn để thực hiện đo đạc, phân tích và ký xác nhận trên hồ sơ. Mọi báo cáo do chúng tôi phát hành đều đảm bảo giá trị pháp lý cao nhất, được mọi cơ quan quản lý nhà nước (Sở Y tế, Sở LĐTBXH, Ban Quản lý KCN) công nhận khi thanh tra, kiểm tra.
Trang thiết bị hiện đại, đạt chuẩn
Độ chính xác của kết quả đo đạc phụ thuộc hoàn toàn vào chất lượng thiết bị. Chúng tôi hiểu rõ điều này và đã đầu tư hệ thống máy móc, thiết bị quan trắc và phân tích hiện đại.
Tất cả thiết bị đều được hiệu chuẩn định kỳ theo tiêu chuẩn, đảm bảo kết quả phân tích nhanh chóng, chính xác tuyệt đối và có độ tin cậy cao.
Đội ngũ chuyên gia
Tài sản lớn nhất của GPAT Nam Việt là đội ngũ chuyên gia, kỹ sư môi trường và chuyên gia sức khỏe nghề nghiệp giàu kinh nghiệm thực chiến.
Họ không chỉ thực hiện thao tác đo đạc một cách máy móc, mà còn có khả năng phân tích sâu về quy trình sản xuất, nguyên vật liệu của doanh nghiệp. Từ đó, chúng tôi tư vấn “đúng” và “đủ” các chỉ tiêu cần đo, giúp doanh nghiệp tránh lãng phí (do đo thừa các chỉ tiêu không cần thiết) hoặc rủi ro pháp lý (do đo thiếu các chỉ tiêu bắt buộc).
Khách hàng & Đối tác tiêu biểu
Năng lực của GPAT Nam Việt đã được kiểm chứng qua hàng ngàn dự án thành công cho các đối tác lớn, có yêu cầu rất cao về tiêu chuẩn an toàn, sức khỏe và sự tuân thủ pháp luật.
Liên hệ nhận tư vấn miễn phí!
Đừng để những rủi ro pháp lý và an toàn lao động trở thành mối đe dọa tiềm ẩn cho sự phát triển của doanh nghiệp. Đầu tư vào quan trắc môi trường lao động là khoản đầu tư thông minh và cần thiết cho tương lai bền vững.
Hãy liên hệ ngay với GPAT Nam Việt để được các chuyên gia của chúng tôi tư vấn miễn phí và nhận báo giá chi tiết.
- Số điện thoại: 0977 043 219
- Email: info@giaiphapantoan.com
- Địa chỉ hiện hành: Lầu 3, 230 Đại Lộ Bình Dương, Phường Phú Lợi, TPHCM
- Địa chỉ cũ trước sát nhập: 230 Đại lộ Bình Dương, Phú Hoà, Thủ Dầu Một, Bình Dương.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Kết luận
Hoàn thiện hồ sơ quan trắc môi trường lao động không chỉ là nghĩa vụ tuân thủ pháp luật mà còn là một khoản đầu tư chiến lược cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.
Việc nghiêm túc thực hiện các quy định tại Nghị định 44 và Nghị định 39 giúp doanh nghiệp chủ động kiểm soát rủi ro, tránh các khoản phạt nặng, đồng thời thể hiện trách nhiệm xã hội và bảo vệ tài sản quý giá nhất là sức khỏe của người lao động. Liên hệ ngay với GPAT Nam Việt để được tư vấn miễn phí và nhận báo giá trọn gói cho dịch vụ quan trắc môi trường lao động, đảm bảo tuân thủ 100% quy định pháp luật.
